رئیس پلیس فتای استان کردستان با هشدار نسبت به افزایش کلاهبرداری‌های اینترنتی اعلام کرد بیشترین جرایم سایبری استان در حوزه مالی و به‌ویژه کلاهبرداری‌های رایانه‌ای و برداشت‌های غیرمجاز بانکی است و تأکید کرد: شهروندان با پرهیز از کلیک روی لینک‌های ناشناس، خرید از سایت‌های فاقد نماد اعتماد و اعتماد به تبلیغات وام‌های فوری نقش مؤثری در کاهش جرایم سایبری و افزایش امنیت فضای مجازی دارند

رئیس پلیس فتای کردستان

با گسترش روزافزون استفاده از فضای مجازی، امنیت سایبری به یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های شهروندان تبدیل شده است. استان کردستان نیز همگام با سایر نقاط کشور، شاهد افزایش فعالیت‌های آنلاین در حوزه‌هایی همچون خدمات بانکی، خریدهای اینترنتی، شبکه‌های اجتماعی و پیام‌رسان‌هاست؛ فضایی که در کنار فرصت‌های گسترده، تهدیدها و آسیب‌های جدی را نیز به همراه داشته است.

بر اساس گزارش‌ها و آمارهای پلیس فتا، جرایم سایبری از جمله کلاهبرداری‌های اینترنتی، برداشت‌های غیرمجاز از حساب‌های بانکی، سوءاستفاده از حساب‌های کاربری در شبکه‌های اجتماعی و انتشار اطلاعات شخصی، بیشترین فراوانی را در فضای مجازی استان به خود اختصاص داده‌اند. موضوعی که ضرورت آگاهی‌بخشی، پیشگیری و تعامل مستمر میان پلیس، رسانه‌ها و شهروندان را بیش از پیش نمایان می‌کند.

در همین راستا، خبرنگار بارانی نیوز در گفت‌وگویی با سرهنگ منصوری، رئیس پلیس فتای استان کردستان به بررسی آخرین وضعیت فضای مجازی استان، شایع‌ترین جرایم سایبری، اقدامات و توصیه‌های پلیس فتا و همچنین انتظارات این پلیس تخصصی از کاربران فضای مجازی پرداخته است.

ارزیابی پلیس فتا از وضعیت فعلی فضای مجازی در استان کردستان چگونه است و مهم‌ترین چالش‌های سایبری استان در حال حاضر چیست؟

 در ۹ ماهه سال جاری علیرغم اقدامات پیشگیرانه گسترده‌ای که با همکاری رسانه‌ها، صداوسیما و اجرای برنامه‌های آموزشی و محیطی انجام شده، متأسفانه شاهد افزایش ۶ درصدی وقوع جرایم سایبری در استان نسبت به مدت مشابه سال گذشته هستیم.

البته در مقابل، با تلاش همکاران بنده در پلیس فتا کشف جرایم سایبری با رشد ۲۲ درصدی همراه بوده و موفق شده‌ایم ۹۲ درصد از جرایم رخ‌داده در سطح استان را شناسایی و کشف کنیم.

بیشترین چالش ما در حوزه جرایم مالی است؛ به‌طوری که ۷۴ درصد از کل جرایم سایبری استان به جرایم مالی اختصاص دارد، پس از آن،۱۴ درصد مربوط به سایر جرایم و ۱۲ درصد نیز مربوط به جرایم اخلاقی است.

نکته قابل توجه اینکه افزایش جرایم عمدتاً در حوزه مالی رخ داده و در سایر حوزه‌ها از جمله جرایم اخلاقی، روند کاهشی را شاهد هستیم، در حوزه جرایم مالی، کلاهبرداری‌های رایانه‌ای در اولویت اول، برداشت‌های غیرمجاز از حساب‌های بانکی در اولویت دوم و دسترسی غیرمجاز به داده‌ها در رتبه‌های بعدی قرار دارند. همچنین هتک حیثیت، نشر اکاذیب و مزاحمت‌های اینترنتی از دیگر جرایم پرتکرار فضای مجازی استان هستند.

 شایع‌ترین جرایم سایبری در استان کردستان مربوط به چه حوزه‌هایی است و بیشتر در چه بسترهایی اتفاق می‌افتد؟

 بیشترین فراوانی جرایم سایبری استان در حوزه کلاهبرداری‌های رایانه‌ای است به‌ویژه کلاهبرداری از طریق سایت‌های آگهی‌محور و شبکه‌های اجتماعی، در این روش مجرمان سایبری کالاهایی را با قیمت‌های پایین‌تر از عرف بازار در فضای مجازی آگهی می‌کنند و متأسفانه برخی از شهروندان بدون توجه به هشدارها اقدام به پرداخت بیعانه یا واریز وجه می‌کنند.

در بسیاری از موارد یا کالایی تحویل داده نمی‌شود یا کالای ارسال‌شده با آنچه سفارش داده شده مطابقت ندارد، این شیوه در حال حاضر یکی از پرتکرارترین روش‌های کلاهبرداری در فضای مجازی استان است و نیازمند دقت و هوشیاری بیشتری از سوی کاربران است.

قربانیان این جرایم بیشتر چه گروه‌های سنی یا چه قشری از جامعه هستند و پلیس فتا چه توصیه‌ای برای پیشگیری دارد؟

در حوزه کلاهبرداری‌های رایانه‌ای نمی‌توان گروه سنی یا قشر خاصی را به‌عنوان قربانیان اصلی معرفی کرد؛ اقشار مختلف جامعه درگیر این جرایم هستند، بانوان بیشتر در خرید پوشاک و لوازم منزل و آقایان عمدتاً در خرید خودرو یا برخی اقلام خاص هدف این کلاهبرداری‌ها قرار می‌گیرند، توصیه جدی پلیس فتا این است که شهروندان به هیچ عنوان قبل از دریافت کالا و اطمینان کامل از صحت آن، مبلغی به‌عنوان بیعانه پرداخت نکنند.

همچنین در خریدهای اینترنتی حتماً از سایت‌هایی استفاده کنند که دارای نماد اعتماد الکترونیکی هستند و هشدارهای درج‌شده در سایت‌های آگهی‌محور را جدی بگیرند، رعایت همین نکات ساده می‌تواند نقش مؤثری در کاهش جرایم مالی در فضای مجازی داشته باشد.

شهروندان بر اساس چه معیارهایی می‌توانند اصالت سایت‌هایی را که اقدام به فروش کالا می‌کنند تشخیص دهند و به آن اعتماد کنند؟

 در حال حاضر مهم‌ترین و مطمئن‌ترین معیار برای تشخیص اصالت یک سایت فروشگاهی دارا بودن «نماد اعتماد الکترونیکی» یا اینماد است، شهروندان حتماً هنگام خرید اینترنتی روی نشان اینماد کلیک کنند تا مشخصات مالک سایت، مدت اعتبار نماد و اطلاعات هویتی آن برایشان نمایش داده شود، در صورت بروز هرگونه مشکل نیز این سایت‌ها قابلیت پیگیری قانونی دارند.

تأکید ما این است که خرید از طریق شبکه‌های اجتماعی به هیچ وجه توصیه نمی‌شود چرا که این بسترها پشتوانه قانونی مشخصی ندارند، اگر فردی در شبکه‌های اجتماعی تبلیغ فروش کالا انجام می‌دهد، حتماً باید دارای یک سایت معتبر و دارای نماد اعتماد باشد، بیشترین نگرانی پلیس فتا در حوزه کلاهبرداری‌های رایانه‌ای است و توصیه می‌کنیم شهروندان تا پیش از دریافت و اطمینان کامل از کالا، هیچ‌گونه وجه یا بیعانه‌ای پرداخت نکنند.

یکی از تبلیغاتی که این روزها در فضای مجازی زیاد دیده می‌شود فروش یا دریافت وام فوری است، پلیس فتا چه هشداری در این زمینه دارد؟

سرهنگ منصوری: تبلیغات مربوط به فروش یا دریافت وام فوری در فضای مجازی از مصادیق رایج کلاهبرداری‌های سایبری است، متأسفانه علی‌رغم هشدارهای مکرر برخی شهروندان به دلیل وسوسه شدن، مبالغ بالایی را برای دریافت این‌گونه وام‌ها پرداخت می‌کنند در حالی که اساساً چنین وام‌هایی صحت ندارد، در همین حوزه نیز اخیراً دستگیری‌های خوبی انجام شده است، توصیه جدی ما این است که شهروندان به هیچ عنوان به این تبلیغات اعتماد نکنند و در صورت مشاهده هرگونه تبلیغ وام ابتدا به‌صورت حضوری یا تلفنی از بانک عامل استعلام بگیرند و پس از اطمینان کامل اقدام کنند. اعتماد به تبلیغات فضای مجازی در حوزه وام، می‌تواند خسارت‌های مالی جبران‌ناپذیری به دنبال داشته باشد.

برداشت اینترنتی غیرمجاز از حساب‌های بانکی بیشتر از چه طریقی اتفاق می‌افتد و مردم چگونه می‌توانند از گرفتار شدن در این دام‌ها پیشگیری کنند؟

یکی از شایع‌ترین روش‌های برداشت اینترنتی غیرمجاز ارسال لینک‌های آلوده از طریق پیامک یا شبکه‌های اجتماعی است، این پیام‌ها معمولاً با عناوینی مانند سامانه ثنا، ثبت شکایت، یارانه یا کالابرگ معیشتی، سهام عدالت، بسته‌های حمایتی دولت یا حتی مشاهده تصاویر شخصی ارسال می‌شوند.

تأکید می‌کنیم هر پیامکی که از سرشماره‌های شخصی یا ناشناس ارسال شده و حاوی لینک باشد، به هیچ وجه نباید باز شود، کلیک روی این لینک‌ها منجر به نصب بدافزار روی گوشی هوشمند می‌شود و مجرمان سایبری از این طریق به اطلاعات بانکی افراد دسترسی پیدا کرده و حساب آن‌ها را خالی می‌کنند، اخیراً نیز پیام‌هایی با مضمون مشاهده تصاویر شخصی یا قدیمی منتشر شده که حاوی فایل‌های آلوده است و به محض دانلود، گوشی کاربر هک می‌شود، تنها راه پیشگیری، هوشیاری شهروندان و پرهیز کامل از باز کردن لینک‌ها و فایل‌های ناشناس است.

با توجه به افزایش ارسال لینک‌ها و فایل‌های جعلی در پیامک‌ها و شبکه‌های اجتماعی، پلیس فتا چه هشدار جدی برای شهروندان دارد؟

تأکید می‌کنم که شهروندان به هیچ وجه دچار غفلت نشوند؛ تمامی این لینک‌ها و فایل‌ها جعلی و حاوی بدافزار هستند، حتی اگر این پیام‌ها از سوی دوستان یا آشنایان ارسال شده باشد به معنای معتبر بودن آن نیست، چرا که در بسیاری از موارد، فرد ارسال‌کننده خود هک شده و بدون اطلاع این فایل‌ها به‌صورت خودکار برای مخاطبانش ارسال می‌شود، اخیراً پیامک‌هایی با مضمون ثبت اشتباه سند و درخواست ورود به لینک برای اصلاح یا تأیید اطلاعات نیز مشاهده شده که از روش‌های جدید کلاهبرداری سایبری است، شهروندان باید بدانند هرگونه پیام حاوی لینک که از سرشماره‌های شخصی یا ناشناس ارسال می‌شود، کاملاً مشکوک بوده و نباید روی آن کلیک کنند.

 انتظار پلیس فتا از شهروندان در مواجهه با جرایم سایبری چیست و گزارش‌دهی به‌موقع چه نقشی در کشف این جرایم دارد؟

پلیس به تنهایی نمی‌تواند امنیت کامل فضای مجازی را تأمین کند؛ امنیت سایبری با مشارکت مردم محقق می‌شود، همان‌گونه که شهروندان در فضای واقعی همکاری خوبی با پلیس دارند در فضای مجازی نیز انتظار داریم همراه پلیس فتا باشند، از مردم عزیز درخواست می‌کنیم هشدارها و توصیه‌هایی را که به‌طور مستمر از طریق رسانه‌ها و شبکه‌های اجتماعی منتشر می‌کنیم با دقت مطالعه کنند، در صورت مواجهه با هرگونه مورد مشکوک یا وقوع جرم سایبری حتماً از طریق شماره ۰۹۶۳۸۰ با مرکز فوریت‌های سایبری پلیس فتا تماس بگیرند یا از طریق سایت پلیس فتا به نشانی fata.gov.ir با کارشناسان ما ارتباط برقرار کرده، مشاوره دریافت کنند و موضوع را گزارش دهند.

گزارش به‌موقع شهروندان نقش بسیار مؤثری در پیشگیری و کشف سریع جرایم سایبری دارد. همچنین توصیه می‌کنم کاربران از همین امروز تأیید دومرحله‌ای حساب‌های کاربری خود را فعال کنند تا از دسترسی‌های غیرمجاز جلوگیری شود.

شما هم نظر خود را در مورد این مطلب در قسمت نظرات بنویسد بعد از تائید مدیر منتشر خواهد شد